Τετάρτη, 9 Φεβρουαρίου 2011

Πως να διαλεξω ψυχοθεραπευτη? -2- (γνωσιακες-συμπεριφορικες προσεγγισεις)

Λοιπον..Στα επομενα ποστ θα πω λιγα λογια για καθε προσεγγιση, ωστε να διαλεξετε αυτη που νιωθετε οτι ταιριαζει σε εσας..
ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΦΟΡΙΣΜΟΣ
       Ο συμπεριφορισμος ειναι η θεωρια της συμπεριφορας.Θεωρει οτι μια συμπεριφορα ενισχυεται η εγκαταλειπεται αναλογα με τις αντιδρασεις του περιβαλλοντος.Οι θετικες αντιδρασεις(η οσες γινονται εστω και απο λαθος αντιληπτες ως θετικες) κανουν μια συμπεριφορα να εμφανιζεται με μεγαλυτερη συχνοτητα,ενω αρνητικες αντιδρασεις με μικροτερη.Σημερα βεβαια,λαμβανεται υπ'οψιν και ο εσωτερικος κοσμος του ατομου,καθως το θετικο συναισθημα της θετικης ενισχυσης συμβαινει ενδο-ψυχικα. Η θεωρια αυτη χρησιμοποιει τεχνικες οπως η σταδιακη εκθεση στο φοβογονο ερεθισμα για να εξαλειψει προβληματα οπως αραχνοφοβια.Στην κλινικη πρακτικη βεβαια,ειναι καπως πιο περιπλοκα τα πραγματα και οι διαφοροι οροι-ομως αυτο παει αντιθετα στο σκοπο του ποστ-να ειναι κατανοητο απο ολους χωρια που δεν εχω σπουδασει πανω στο συμπεριφορισμο για να δωσω ακαδημαικου επιπεδου λεπτομερειες!
       Ο συμπεριφορισμος εχει αποδειχθει αποτελεσματικος σε ηπια προβληματα συμπεριφορας παιδιων,σε φοβιες(βλεπε αξονα1) και οι αρχες του εφαρμοζονται και στην εκπαιδευση ζωων!Ωστοσο,κατα τη γνωμη μου,παρ'ολο που εκανε μια παραχωρηση και ελαβε υπ'οψιν του τα ενδοψυχικα φαινομενα,δεν ειναι καταλληλα εξοπλισμενος να αντιμετωπισει σοβαρα προβληματα του αξονα 1(καταθλιψη) και σιγουρα οχι του αξονα 2(βλεπε προηγουμενο ποστ -κλικ στην ετικετα)εφοσον δεν ασχολειται με την εννοια της προσωπικοτητας.Και αν ειναι σε θεση (εστω οτι κανω λαθος) να αντιμετωπισει τα παραπανω,τουλαχιστον οχι τοσο αποτελεσματικα οσο αλλες μεθοδοι.   

ΓΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΜΟΣ
         Αποτελει εξελιξη του προηγουμενου υπο μια εννοια.Βλεπει τον ανθρωπο ως 'επεξεργαστη πληροφοριων'.Λαμβανουμε πληροφοριες απο το περιβαλλον,και ο τροπος με τον οποιο τις ερμηνευουμε προκαλει συναισθηματα που συνηθως οδηγουν σε συμπεριφορικες εκδηλωσεις.Στην κλινικη λοιπον πρακτικη, θεωρει πως πχ μια κριση πανικου προκαλειται απο διαφορες γνωσιακες(αντιληπτικες) στρεβλωσεις.Το ατομο ερμηνευει μια ουδετερη κατασταση ως απειλητικη και δρα σαν να κινδυνευε - με υπεραερισμο και αγχος.
       Ειναι αποτελεσματικος σε ολες τις διαταραχες του αξονα 1 αλλα υστερει στον αξονα 2, καθως ουτε αυτος ασχολειται με την εννοια της προσωπικοτητας η την προσωπικη ιστορια του ατομου....Ασχολειται με το προβλημα που υπαρχει 'εδω και τωρα' οπως λεει.Ειναι βραχεια ψυχοθεραπεια (3 μηνως συνηθως) και δημιουργηθηκε ως απαντηση στην κλασικη ψυχαναλυση που θεωρουνταν 'σπορ των πλουσιων'.Αντι να ασχολειται με το ασυνειδητο, επικεντρωνεται στις γνωσιακες στρεβλωσεις για να απαλυνει(και να εξουδετερωσει ) τα συμπτωματα.
ΓΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΜΟΣ-ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΧΗΜΑΤΩΝ
          Ειναι μια νεα σχετικα προσεγγιση(ο ιδρυτης της ζει ακομα!χεχεεχε) που δειχνει να εχει προοπτικες.Ειναι συγκεντρωτικο μοντελο-δανειζεται στοιχεια και τεχνικες απο παλιοτερα συστηματα.Ασχολειται με τα σχηματα και τη θετικη αλλαγη τους.Τα σχηματα ειναι σαν προγραμματα του ανθρωπινου μυαλου.Αποτελουνται απο σκεψεις/πεποιθησεις και συνδιαζονται με συναισθηματα και συμπεριφορες.Ολοι εχουμε σχηματα συμφωνα με τη θεωρια.Πχ ενα σχημα για να δενουμε τα κορδονια μας και ενα αλλο για να συμπεριφερομαστε με κοινωνικα αποδεκτο τροπο σε ενα εστιατοριο.Στην κλινικη πρακτικη ασχολειται με τα σχηματα που αφορουν τη σχεση μας με τον εαυτο μας,τον κοσμο και τους αλλους ανθρωπους και προσπαθει να τα αλλαξει οταν ειναι παθολογικα.Πχ ενα ατομο με το σχημα της δυσπιστιας θα θεωρει οτι αν εμπιστευτει αλλους θα πληγωθει,οποτε νιωθει καχυποψια και κλεινεται στον εαυτο του.Θεωρει σε καποιο επιπεδο τους ανθρωπους  ,αδιαφορους,αναξιοπιστους η κακους οποτε απομονωνεται.Ετσι, οι αλλοι τον αγνοουν αφου δεν υπαρχει  κοινωνικη συνδεση μαζι του ,με αποτελεσμα να επιβεβαιωνεται -οπως ο ιδιος πιστευει- η πεποιθηση του οτι οι ανθρωποι 'δε νοιαζονται'.Αυτο τον κανει να απομονωνεται ακομη περισσοτερο.Ετσι το σχημα διαιωνιζεται.Η συγκεκριμενη μορφη θεραπειας 'επιτιθεται' στα σχηματα με διαφορες τεχνικες και προσπαθει ναι τα αντικαταστησει  με αλλα,υγιη σχηματα.
     Μεχρι σημερα, ειναι η μονη αποδεδειγμενα αποτελεσματικη μορφη ψυχοθεραπειας για την οριακη διαταραχη προσωπικοτητας,μια διαταραχη που για χρονια προβληματιζε τους ψυχολογους.Ειναι αποτελεσματικη απεναντι σε ολες λιγο-πολυ τις διαταραχες του αξονα 2.Δεν ασχολειται ιδιαιτερα με τις διαταραχες του αξονα 1 - που δε σχετιζονται με δυσλειτουργικα σχηματα.Ωστοσο, απ'οτι ξερω, οι περισσοτεροι(αν οχι ολοι) οι θεραπευτες σχηματων εχουν σπουδασει και γνωσιακη συμπεριφορικη ψυχοθεραπεια,οποτε ειναι σε θεση να ασχοληθουν και με τους 2 αξονες.Θα πρεπει να αποφασισετε μαζι με το ψυχολογο σας ποια απ'τις 2 θεραπειες ταιριαζει σε εσας,αν και ο συνδιασμος τεχνικων στα πλαισια της θεραπειας δεν ειναι αδυνατος,οποτε χρειαζεται.

5 σχόλια:

  1. Τέλος υπάρχει και η πιο φθηνή μορφή ψυχοθεραπείας:
    Το blogging!!!

    Πείτε μου, είμαι σοβαρά γιατρέ?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Στην περιπτωση σας νεαρε μου η επιστημη σηκωνει τα χερια ψηλα!(και χορευει τσιφτετελι μη σου πω)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Η ανάλυσή σου είναι και περιεκτική και κατατοπιστική. Μια και αρχίσαμε να το συζητάμε την προηγούμενη εβδομάδα, το δεύτερο σχήμα που περιγράφεις, αυτό του γνωσιακου συμπεριφορισμού, είναι ακριβώς αυτό που ακολουθώ. Υποθέτω ότι είναι το πιο αποτελεσματικό όπως είπες βάσει στατιστικών. Σίγουρα είναι το πιο διαδεδομένο γιατί υποθέτω ότι καλύπτει τις περισσότερες περιπτώσεις, ανθρώπων δηλαδή που δεν παρουσιάζουν απαραίτητα κλινικά συμπτώματα με την στενή έννοια, αλλά αντιμετωπίζουν κάποιες δυσκολίες σε σχέση με την εικόνα για τον εαυτό τους και την αλληλεπίδραση με τους γύρω. Έχω ήδη διαβάσει και το τρίτο μέρος, αλλά συνέχισε την παρουσίαση. Είναι πράγματα που τα έχω διαβάσει λίγο-πολύ, δε βλάπτει όμως να τα ακούει κανείς πιο καθαρά και μαζεμένα!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Ok ευχαριστω!θα συνεχισω με τα ποστ 'πως να διαλεξω ψυχοθεραπευτη' μεχρι να περιλαβω ολες τις γνωστες θεραπειες.Και καλη τυχη!

    ΑπάντησηΔιαγραφή